Osteoporose: begrijpen en voorkomen
Osteoporose is een botziekte die een afname van de botmassa en een verandering van de micro-architectuur van het skelet veroorzaakt, met als gevolg minder stevige botten en een verhoogd risico op breuken. In Frankrijk treft deze ziekte vooral vrouwen, met bijna 4 miljoen patiënten, tegenover 1,5 miljoen mannen, en ze veroorzaakt niet minder dan 400.000 breuken per jaar. Laten we bekijken hoe u het risico op breuken kunt voorkomen, en wat het onderzoek echt zegt over CBD en bot.
Wat is osteoporose?
Osteoporose is een bekende ziekte die het skelet om 2 redenen sterk verzwakt:
- Een afname van de botmassa: het bot verliest aan dichtheid.
- Een verandering van de micro-architectuur van het bot: het bot wordt anders opgebouwd en wordt minder sterk.
Het risico op breuken neemt toe, en schokken of letsels die op een gezond bot geen enkel gevolg zouden hebben gehad, kunnen grote schade aanrichten aan het skelet van een patiënt.
In tegenstelling tot wat men zou denken, is bot een levend weefsel, net als de huid of de spieren. Het vernieuwt zich voortdurend onder invloed van hormonen en lokale factoren zoals cytokines. Wanneer het bot te oud of beschadigd is, doet het lichaam een beroep op „arbeiders”-cellen die elk een specifieke rol hebben:
- De osteoclasten, die het oude bot afbreken
- De osteoblasten, die nieuw bot opbouwen
De werking van dit mechanisme gaat met de tijd achteruit, en tegen de vijftig ziet men een geleidelijke, natuurlijke afname van de botmassa. Afhankelijk van het geval blijft dit zonder gevolgen voor de gezondheid van de botten, of kan het tot osteoporose leiden. In Frankrijk worden vrouwen bijna 3 keer vaker door deze ziekte getroffen, en hoewel osteoporose bij mannen doorgaans later optreedt, blijven ook zij niet gespaard. Elk jaar worden ongeveer 400.000 breuken door osteoporose geteld, die zich meestal bevinden:
- In de wervels
- In de polsen
- In de dijbeenhals
Welke factoren bevorderen de ziekte?
Zoals we hebben gezien, is het normaal om bij het ouder worden botmassa te verliezen, zoals verschillende wetenschappelijke studies bij patiënten hebben aangetoond. Maar sommige factoren kunnen het ontstaan van osteoporose bevorderen, vooral als ze samen voorkomen:
- De leeftijd
- Het geslacht (vrouwen worden veel vaker getroffen, met name door de menopauze)
- De etnische afkomst
- Slechte voeding
- Tekorten (eiwitten, calcium, vitamine D)
- Gebrek aan lichaamsbeweging
- Hormonale problemen
- Bepaalde ziekten
Symptomen
Osteoporose is een ziekte die sluipend verloopt en doorgaans zonder enig klinisch teken. Alleen een meting van de botdichtheid (botdensitometrie) kan de diagnose dan ook bevestigen.
Behandeling
Er worden verschillende wegen bewandeld om osteoporose te behandelen en het risico op botbreuken bij patiënten te verkleinen.
- Medicamenteuze behandelingen: verschillende geneesmiddelen worden gebruikt bij de behandeling van de ziekte, in de eerste plaats bisfosfonaten. Deze geneesmiddelen zijn erop gericht de activiteit te verminderen van de osteoclasten, die, zoals we hierboven zeiden, het oude bot afbreken.
- Niet-medicamenteuze behandelingen: deze middelen worden ingezet om het risico op breuken te voorkomen. Zoals lichaamsbeweging, die tot doel heeft de botverdichting te stimuleren. Deze activiteiten moeten voldoende versterkend zijn, met belasting en schokken: spierversterking, hardlopen. Voeding: die moet rijk zijn aan calcium en vitamine D. Het eten van groenten en fruit wordt eveneens aangeraden. Valpreventie vraagt om een aangepaste leefomgeving (douche, vloerkleden, obstakels) en aangepaste, gesloten schoenen.
Osteoporose en CBD
CBD (cannabidiol) is een molecuul dat de laatste jaren sterk aan populariteit wint en het onderwerp is van veel onderzoek. Deze stof behoort tot de familie van de cannabinoïden en is afkomstig van industriële hennep (Cannabis Sativa). Cannabis, of beter gezegd de cannabissoorten, vormen een plantenfamilie met drie ondergeslachten, waarvan de verhoudingen aan cannabinoïden sterk verschillen:
- Cannabis Sativa: rijk aan CBD, arm aan THC (ten hoogste 0,3% voor toegestane hennep)
- Cannabis Indica: rijk aan THC, arm aan CBD
- Cannabis Ruderalis: arm aan CBD, arm aan THC
CBD en THC zijn de 2 bekendste en meest bestudeerde cannabinoïden. THC zal u niet onbekend zijn, de media berichten er geregeld over. Het is de verboden, illegale cannabinoïde. THC is namelijk psychoactief: het verandert bepaalde biochemische en fysiologische processen in de hersenen. Het gebruik en de verkoop ervan zijn momenteel in de meeste landen verboden. CBD daarentegen is niet psychoactief, en de verkoop ervan is in Frankrijk onder voorwaarden legaal. Dit is wat het onderzoek naar bot heeft verkend, allemaal preklinisch:
- In 2015 stelde een Israëlische studie bij ratten een verbetering vast van de biomechanische eigenschappen van de breukgenezing onder CBD (cannabidiol) (KOGAN et al 2015).
- Dit werk beschrijft ook, bij dieren, een stimulering van enzymen die betrokken zijn bij de crosslinking van collageen. Collageen draagt bij aan de structuur van het bot.
- Andere laboratoriumstudies onderzoeken de rol van het endocannabinoïdesysteem in het evenwicht tussen osteoblasten en osteoclasten.
Geen van deze studies toont aan dat CBD bij de mens de botten versterkt of osteoporose voorkomt. Preventie berust op lichaamsbeweging, calcium, vitamine D en de begeleiding door uw arts. CBD is geen geneesmiddel: vraag bij een gezondheidsprobleem het advies van een arts.
