In het land van de wijn is het niet altijd gemakkelijk om over alcoholisme te praten; men durft nauwelijks over overmatig drinken te spreken. Toch is alcohol in Frankrijk elk jaar verantwoordelijk voor ongeveer 41.000 doden (Santé publique France, schatting voor 2015), en tabak voor ongeveer 68.000 (schatting voor 2023). Alcoholisme wordt sinds 1978 door de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) als ziekte erkend. Laten we samen bekijken wat alcoholisme is, hoe het wordt behandeld en wat het onderzoek tot nu toe zegt over CBD.
Wat is een alcoholische drank?
Een alcoholische drank is een vloeistof die ethanol bevat, ook ethylalcohol genoemd. Wijn, bier, gedistilleerde dranken zoals wodka of schnaps en ook likeuren behoren tot de bekendste alcoholische dranken. Alcohol wordt verkregen door vergisting van vruchten, knollen of granen. Afhankelijk van het productieproces ontstaat een grote verscheidenheid aan smaken en kleuren, die kunnen bijdragen aan de zin om te drinken en aan het ontstaan van een afhankelijkheid of het in stand houden van een verslaving. Alcohol is gemakkelijk verkrijgbaar en wordt vaak in gezelschap gedronken, wat overmatig drinken kan verhullen.
Wanneer spreken we van alcoholisme?
Ethanol is de stof met psycho-affectieve effecten die wereldwijd het meest wordt gebruikt, ver voor de THC van cannabis. Anders dan cannabis neemt alcohol een belangrijke plaats in onze culturen in. Het gebruik ervan kan worden bevorderd door sociale factoren, zoals groepsdruk of collectieve gewoonten. Alcoholische producten zijn bovendien uiterst gemakkelijk verkrijgbaar, en tegen zeer betaalbare prijzen, afhankelijk van de gekozen drank.
Iemand wordt als afhankelijk beschouwd wanneer hij of zij niet zonder alcohol kan. Drinken wordt dan een noodzaak. De verslaving kan zich heel langzaam ontwikkelen, over maanden of jaren, voordat de drinker of de omgeving zich ervan bewust wordt. Alcohol wordt dan een hulpmiddel om het dagelijks leven aan te kunnen, of om het te vergeten. Beetje bij beetje went het lichaam aan alcohol, en is een grotere hoeveelheid nodig om de gewenste effecten te krijgen, maar ook om ontwenningsverschijnselen te vermijden. Want als het drinken wordt onderbroken, raakt het organisme in een toestand van onthouding: dat zijn de ontwenningsverschijnselen. Deze toestand van extreme stress voor het organisme leidt tot angsten, beven, zweten, slapeloosheid en grote onrust.
Wat zijn de gevolgen van alcoholisme voor het lichaam?
Alcoholgebruik heeft schadelijke gevolgen voor de gezondheid, zelfs in kleine hoeveelheden. Studies hebben aangetoond dat iemand met een alcoholverslaving tot 50% van zijn dagelijkse calorieën door alcohol kan vervangen. Dat blijft niet zonder gevolgen voor de gezondheid, want het kan ernstige voedingstekorten veroorzaken, door een gebrek aan bepaalde voedingsstoffen die essentieel zijn voor de goede werking van het lichaam.
De gevolgen van alcohol op korte termijn
Op korte termijn verhoogt regelmatig alcoholgebruik het risico op verkeers- en arbeidsongevallen, zoals wetenschappelijke studies over het onderwerp hebben aangetoond. Op korte termijn kan regelmatig drinken leiden tot aandoeningen zoals maagreflux, gastritis, acute alcoholische hepatitis, maar ook misselijkheid en braken.
De gevolgen van alcohol op middellange en lange termijn
Op middellange en lange termijn kan het drinken een verslaving worden. Chronisch alcoholgebruik heeft rampzalige gevolgen voor het lichaam en treft verschillende organen en functies van het organisme:
- De lever kan lijden aan leverfalen (cirrose)
- De alvleesklier: pancreatitis
- Het zenuwstelsel kan getroffen worden door verschillende ziekten, zoals alcoholische neuropathie, neuritis, alcoholdementie enzovoort
- Het hart- en vaatstelsel: hartziekte, hoge bloeddruk.
- Overmatig alcoholgebruik kan ook genetische schade veroorzaken die tot kanker kan leiden.
Hoe wordt alcoholisme behandeld?
Lange tijd werd volledig en abrupt stoppen met alcohol als de enige optie beschouwd, wat voor veel patiënten een drempel kon zijn. Vandaag worden ook andere opties overwogen, zoals een geleidelijke afbouw naar volledig stoppen of naar gecontroleerd drinken. Welke optie ook gekozen wordt, er kunnen geneesmiddelen worden voorgeschreven om het traject te vergemakkelijken. Psychologische hulp kan waardevol zijn. Uw huisarts, een centrum voor verslavingszorg of, in Frankrijk, een CSAPA of Alcool Info Service (0 980 980 930, anoniem en zonder extra kosten) kunnen u begeleiden.
Wat is CBD-olie?
CBD-olie bevat cannabidiol, een stof die afkomstig is van hennep (Cannabis Sativa). Studies verkennen de effecten ervan op stress, angst, slaap of pijn, zonder dat er tot nu toe conclusies mogelijk zijn; CBD is geen geneesmiddel.
CBD mag niet worden verward met THC, een andere stof uit cannabis. Om het onderwerp te verduidelijken: cannabis is niet één plant, maar een familie van planten:
• Cannabis Sativa, of industriële hennep, is de enige variëteit waarvan de teelt in Frankrijk en in Europa legaal is, op voorwaarde dat de variëteit is toegestaan en dat het THC-gehalte lager is dan 0,3%. CBD-olie wordt uit hennep gemaakt.
• Cannabis Indica wordt illegaal geteeld om het hoge THC-gehalte, soms tot 34%. De teelt van deze cannabisvariëteit is volledig verboden, omdat THC sterke psychotrope effecten heeft.
• Cannabis Ruderalis wordt in Oost-Azië gebruikt voor de vezels. Deze variëteit is arm aan CBD en aan THC.
CBD en afhankelijkheid
CBD (cannabidiol) is een molecuul dat steeds meer belangstelling wekt, zowel in de onderzoekswereld als bij particulieren. CBD is afkomstig van industriële hennep (Cannabis Sativa). In tegenstelling tot THC is het niet psychotroop, en de verkoop ervan is in Frankrijk toegestaan als het afkomstig is van toegestane hennepvariëteiten; levensmiddelen met CBD (oliën om in te nemen, capsules, gummies) mogen er daarentegen niet worden verkocht. Er is geen enkele erkende dosis, en CBD vervangt in geen geval de medische begeleiding van een verslaving. Dit zijn de richtingen die het onderzoek verkent:
CBD en angst: resultaten die bevestigd moeten worden
Een overzichtsartikel uit 2012 (Campos et al.) zet effecten van CBD op angst op een rij, die vooral bij dieren en in kleine proeven bij mensen zijn waargenomen.
CBD en slaap: wisselende gegevens
Onderzoek bij ratten (Chagas et al. 2013) zag een langere slaapduur; bij mensen zijn de resultaten wisselend.
CBD, afhankelijkheid en terugval: voorlopige aanwijzingen
In 2014 zag een studie een veranderd gedrag tegenover alcohol onder invloed van CBD, en ander onderzoek, vooral preklinisch, richt zich op het risico op terugval. Deze resultaten zijn onvoldoende om conclusies te trekken. Wilt u minder drinken of stoppen met alcohol, bespreek het dan met uw arts: abrupt stoppen kan zonder medische begeleiding gevaarlijk zijn.
