Cannabidiol, transplantaties en transplantaten
Wereldwijd worden elk jaar meer dan 90.000 organen gedoneerd. Voor de patiënt die het transplantaat ontvangt, is zo'n ingreep vaak een operatie van de laatste kans. Ook na de ingreep blijven er risico's, met name dat het transplantaat wordt afgestoten. In Frankrijk worden elk jaar meer dan 5.000 transplantaties uitgevoerd, terwijl meer dan 20.000 mensen wachten op een orgaan, waar hun leven soms van afhangt.
Geschiedenis
De eerste afbeeldingen van transplantaties vinden we in de Egyptische en Grieks-Romeinse mythologie, maar ook in de christelijke literatuur. Rond 800 v.Chr. beschreef Sushruta, een Indiase chirurg die meeschreef aan een chirurgisch traktaat dat aan de basis ligt van de ayurvedische geneeskunde, huidtransplantaties op geamputeerde neuzen. In de 16e eeuw zou de Italiaanse arts Tagliacozzo een van de eersten zijn geweest die gezichtschirurgie uitvoerde. Pas aan het begin van de jaren 1900 worden de eerste orgaantransplantaties bij mensen geprobeerd. Helaas eindigen ze telkens met de dood van de patiënt. Een van de belangrijkste oorzaken is de afstoting van het transplantaat door het immuunsysteem. Daarom worden behandelingen ingezet om de reactie van het organisme het zwijgen op te leggen.
Enkele belangrijke data
- 1905: eerste hoornvliestransplantatie
- 1952 eerste niertransplantaties
- 1963 eerste levertransplantatie
- 1967 eerste harttransplantatie
- 1968 eerste beenmergtransplantatie
- 2000 eerste dubbele handtransplantatie
- 2010 eerste volledige gezichtstransplantatie
Van alle orgaantransplantaties is de niertransplantatie de meest voorkomende. Wanneer het „nieuwe” orgaan is getransplanteerd, beschouwt het lichaam van de ontvanger het als een lichaamsvreemd voorwerp en wil het dat vernietigen door er een immuunreactie op af te sturen: dat is de afstoting van het transplantaat.
Behandeling
Het grootste risico bij een transplantatie is afstoting. Om het „aanslaan” van het transplantaat te bevorderen, worden een antiafstotingsbehandeling en nauwgezet toezicht ingesteld. Immunosuppressieve geneesmiddelen remmen het immuunsysteem van de ontvanger af en voorkomen een reactie van het organisme. Deze behandeling heeft echter een belangrijke bijwerking, omdat ze de patiënt veel kwetsbaarder maakt voor infecties.
CBD en transplantaties
CBD is een cannabinoïde uit industriële hennep (Cannabis Sativa); anders dan zijn bekende neef THC (Cannabis Indica) is het niet psychoactief. Cannabidiol (CBD) interesseert onderzoekers steeds meer. Een studie uit 2015 (Yeshurun et al.), niet-gerandomiseerd uitgevoerd bij 48 patiënten die een stamceltransplantatie hadden ondergaan en vergeleken met 101 eerder behandelde patiënten, richtte zich op de graft-versus-hostziekte, een complicatie van dit type transplantatie; deze voorlopige resultaten moeten door gecontroleerde studies worden bevestigd.
Bovenal kan CBD een wisselwerking hebben met de antiafstotingsmiddelen (immunosuppressiva), doordat het inwerkt op de leverenzymen die ze afbreken, wat hun concentratie in het bloed kan veranderen. Voor iemand met een transplantaat is dat risico ernstig: neem nooit CBD zonder de toestemming van het transplantatieteam en wijzig nooit uw antiafstotingsbehandeling. CBD is geen geneesmiddel: vraag bij een gezondheidsprobleem het advies van een arts.
